Odzyskiwanie danych z dysku SSD
Dysk SSD przestał działać? Komputer zawiesza się po jego podłączeniu, BIOS go nie wykrywa albo pojawia się pojemność 0 MB / RAW?
Specjalizujemy się w odzyskiwaniu danych z uszkodzonych dysków SSD SATA i NVMe, również po awarii kontrolera, firmware lub zdegradowanej pamięci NAND.
Profesjonalne odzyskiwanie danych z SSD
Dyski SSD różnią się konstrukcyjnie od klasycznych dysków HDD. Dane zapisywane są w pamięciach NAND zarządzanych przez kontroler oraz warstwę translacji firmware. W praktyce oznacza to, że nawet niewielka awaria elektroniki lub błędna praca firmware może całkowicie uniemożliwić dostęp do danych.
Odzyskiwanie danych z SSD wymaga specjalistycznych narzędzi laboratoryjnych oraz znajomości architektury kontrolerów takich jak:
Phison, Silicon Motion, Marvell, Innogrit, Maxio czy SandForce.
Dysk może przestać działać nagle — nawet podczas normalnej pracy komputera.
Najczęstsze objawy uszkodzenia dysku SSD
- SSD nie jest widoczny w BIOS / UEFI,
- komputer zawiesza się po podłączeniu dysku,
- dysk zgłasza pojemność 0 MB,
- system plików zmienił się na RAW,
- Windows wymaga formatowania dysku,
- dysk działa bardzo wolno lub rozłącza się podczas kopiowania,
- SSD wykrywany jest jako SATAFIRM S11 lub podobny tryb serwisowy,
- po aktualizacji firmware dane zniknęły.
W dyskach SSD każda operacja zapisu może aktywować mechanizmy TRIM i garbage collection, które bezpowrotnie usuwają dane.
Najczęstsze przyczyny utraty danych z SSD
| Rodzaj usterki | Objawy | Szanse odzysku danych |
|---|---|---|
| Awaria firmware | 0 MB, SATAFIRM, brak inicjalizacji | zależne od stanu pamięci |
| Uszkodzony kontroler | brak wykrywania, zwarcie | nie każdy kontroler można wymienić |
| Degradacja pamięci NAND | błędy odczytu, zawieszanie | zależna od stanu pamięci |
| Uszkodzenia po przepięciu | całkowity brak reakcji | często możliwa |
| Błędy logiczne, dane skasowane | RAW, skasowane partycje | wysoka, jeśli nie zadziałał TRIM lub dysk ma wspierany technologicznie kontroler. |
Obsługiwane dyski SSD
Odzyskujemy dane z dysków SATA, mSATA, M.2 SATA oraz NVMe PCIe wszystkich popularnych producentów:
Kingston, GOODRAM, Samsung, Crucial, ADATA, Lexar, WD, SanDisk, Patriot, PNY i wielu innych.
Pracujemy zarówno z nośnikami konsumenckimi, jak i przemysłowymi oraz serwerowymi.
Odzyskiwanie danych z SSD NVMe
Nowoczesne dyski NVMe wykorzystują zaawansowane kontrolery oraz wielokanałowe pamięci NAND.
W wielu przypadkach dane są dodatkowo szyfrowane sprzętowo już na poziomie kontrolera.
Proces odzyskiwania danych z NVMe wymaga często:
- naprawy firmware,
- wejścia w tryb technologiczny kontrolera,
- rekonstrukcji translatora NAND,
- odczytu bezpośredniego pamięci NAND.
Tryb technologiczny kontrolera SSD
W części przypadków możliwe jest uruchomienie kontrolera SSD w specjalnym trybie serwisowym.
Pozwala to uzyskać dostęp do danych bez wylutowywania pamięci NAND.
Metoda ta znacząco zmniejsza ryzyko dodatkowych uszkodzeń i przyspiesza odzyskiwanie danych.
Najczęściej dotyczy to kontrolerów Phison oraz Silicon Motion. A ostatnio MAXIO.
Zobacz również:
Odzyskiwanie danych SATAFIRM S11
Metoda chip-off — odzyskiwanie danych z pamięci NAND
W przypadku poważnych uszkodzeń elektroniki stosujemy metodę chip-off polegającą na bezpośrednim odczycie pamięci NAND. Metoda ta ma zastosowanie w bardzo niewielu modelach dysku, ponieważ większość obecnie produkowanych nośników szyfruje dane. Metoda Chip-off stosowana jest bardzo często w nośnikach SANDISK opartych na kontrolerze 20-82-00469-2
Metoda chip-off polega na:
- demontaż układów BGA / LGA / TSOP,
- odczyt surowych danych NAND,
- korekcja ECC i XOR,
- rekonstrukcja translatora kontrolera,
- odbudowa struktury systemu plików.
FAQ — odzyskiwanie danych z SSD
Czy da się odzyskać dane z niewidocznego dysku SSD?
Często tak. Brak wykrywania dysku nie oznacza utraty danych. W wielu przypadkach problem dotyczy firmware lub kontrolera.
Czy odzyskanie danych z SSD jest trudniejsze niż z HDD?
Zależy od przypadku. Dyski SSD stosują translację adresów, korekcję błędów, TRIM oraz często szyfrowanie sprzętowe, co znacząco komplikuje odzysk danych.
Czy dane po formacie SSD można odzyskać?
To zależy od działania komendy TRIM i zastosowanego kontrolera. W części przypadków odzyskanie danych po formatowaniu SSD nie jest już możliwe ze względu na brak możliwości pracy w trybie technologicznym, np. Samsung.
Ile trwa odzyskiwanie danych z SSD?
Najczęściej od kilku dni do około 2 tygodni — zależnie od rodzaju uszkodzenia i stanu pamięci NAND.